อย่าเพิ่งไว้ใจสถานการณ์ไวรัสร้ายโควิด 19 วอน “ร้านขายยา” ช่วยอีกแรง

0

อย่าเพิ่งไว้ใจสถานการณ์ไวรัสร้ายโควิด 19 วอน “ร้านขายยา” ช่วยอีกแรง

รศ.ดร.แสงเทียน อยู่เถา อาจารย์ด้านเวชสารสนเทศ คณะสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดลและนักวิชาการสถาบันทิศทางไทย

รศ.ดร.แสงเทียน อยู่เถา

จากกรณีที่มีการเกิดภัยพิบัติโรคร้ายของโลกจากการติดเชื้อไวรัส COVID-19 แม้ว่าในประเทศจะพบผู้ป่วยเพียง ๓๕ คนและมีผู้ที่ได้รับการรักษาให้หายแล้วมีถึงจำนวน ๑๕ คน คงเหลือรักษาตัวอยู่เพียง ๒๐ คนเท่านั้นแต่ก็ยังไม่สามารถไว้วางใจได้เพราะสถานการณ์โดยรวมของโลกยังมีผู้ติดเชื้อไวรัสและมีอาการอยู่เกือบ ๖ หมื่นราย พร้อมที่จะขยายวงออกไปและถ้าเป็นไปในทางร้ายแล้วเชื้ออาจมีการดื้อยาหรือร้ายกว่านั้นอาจกลายพันธุ์หรือมีการเปลี่ยนแปลงในทางที่ร้ายกว่านี้ก็เป็นไปได้เสมอจึงไม่อาจที่จะนิ่งนอนใจได้

สั่งซื้อเม็ดมะม่วง คลิก!!
สั่งซื้อเม็ดมะม่วง คลิก!!

การที่มีผุ้ที่มีอาการไอและมีไข้ก็เป็นเรื่องธรรมดาของประชาชนทั่วไปที่มักไม่ได้ไปพบแพทย์ แต่มีผู้คนจำนวนมากที่ไปใช้บริการจากร้านขายยาเพื่อซื้อยาแก้ไอหรือแก้ไข้มารับประปทานเอง ซึ่งจากที่ประเทศจีนจากข้อมูลที่พบว่ามีหนังสือพิมพ์ Strait Times รายงานว่ามีเมืองอย่างน้อย ๓ เมืองในประเทศจีนสั่งห้ามขายยาลดไข้และยาแก้ไอ เช่น codeine, ibuprofen, และ aspirin ตลอดจนตำรับยาโบราณ รวมรายชื่อยาต้องห้ามถึง ๑๐๖ รายการ โดยคำสั่งห้ามนี้มีผลถึงเว็บอีคอมเมิร์ชที่ขายยาด้วยเช่นกัน สำหรับบางเมืองที่ยังไม่ได้สั่งห้ามการขายยาเหล่านี้ ก็มีคำสั่งให้ร้านขายยาต้องบันทึกตัวตนผู้มาซื้อยา, ขอข้อมูลติดต่อ, และวัดไข้ผู้ซื้อทุกครั้ง (Blogone, Feb 2020)

เมื่อพิจารณาจากร้านขายยาในประเทศไทยพบว่ามีร้านขายยาที่แสดงอยู่โดยข้อมูลจากกฐานข้อมูลระบบใบอนุญาตด้านยา ในปี ๒๕๖๒ มีจำนวนมากถึงประมาณ ๒๐,๐๐๐ แห่ง ประกอบด้วย

๑)  ประเภท ขย๑ คือ ร้านขายยาแผนปัจจุบัน มีมากถึงเกือบ ๑๔,๐๐๐ ร้าน

๒)  ประเภท ขย๒ คือ ร้านขายยาแผนปัจจุบันเฉพาะยาบรรจุเสร็จที่ไม่ใช่ยาอันตรายหรือควบคุมพิเศษ มีถึง ๒,๐๐๐ กว่าร้าน

๓)  ประเภท ขยบ คือ ร้านขายยาแผนโบราณ มีถึง ๑,๕๐๐ กว่าร้าน

ซึ่งไม่นับรวมลักษณะของการดำเนินการเกี่ยวกับยาในอีก ๖ ประเภท คือ

๑)  ประเภท ขย๓ คือ ร้านขายยาแผนปัจจุบันเฉพาะยาบรรจุเสร็จสำหรับสัตว์

๒)  ประเภท ขย4 คือ ร้านขายส่งยาแผนปัจจุบัน

๓)  ประเภท นย1 คือ ผู้นำหรือสั่งยาแผนปัจจุบันเข้ามาในราชอาณาจักร

๔)  ประเภท ผย1 คือ ผู้ผลิตยาแผนปัจจุบัน

๕)  ประเภท นยบ คือ ผู้นำหรือสั่งยาแผนโบราณเข้ามาในราชอาณาจักร

๖)  ประเภท ผยบ คือ ผู้ผลิตยาแผนโบราณ

ซึ่งข้อมูลที่ผ่านมาก็สะท้อนให้เห็นว่าประชาชนมีการไปใช้บริการในการรักษาอาการต่างๆ ส่วนใหญ่ก็เป็นที่ร้านขายยามากกว่าไปที่โรงพยาบาล สถานบริการทางการแพทย์และสาธารณสุข หรือคลินิก

หน้าที่ของร้านขายยาจึงควรมีส่วนร่วมในการป้องกันและหยุดยั้งการระบาดของการป่วยจากการติดเชื้อ COVID-19 เพื่อให้ประเทศไทยรอดพ้นจากการติดเชื้อเพิ่มเติมด้วยการตรวจพบผู้ติดเชื้ออย่างรวดเร็วและรักษาให้หายโดยไว ด้วยการช่วยเป็นหูเป็นตาในการดำเนินการอีกแรงหนึ่งเมื่อพบว่าผู้ที่มาซื้อยาแก้อาการไอและมีไข้ ซึ่งเป็นอาการเบื้องต้นของผู้ติดเชื้อไวรัส COVID-19 โดยผู้ที่มีอาการทั้งสองอย่างนั้นก็ควรจะได้รับคำแนะนำจากผู้ขายยาทุกร้านในประเทศให้ไปโรงพยาบาลหรือไปพบแพทย์แทน เพื่อสามารถวิเคราะห์โรคโดยแพทย์และทำการสืบค้นเพื่อการวินิจฉัยสำหรับผู้ที่มีอาการเข้าข่ายของการสงสัยต่อการติดเชื้อดังกล่าว ซึ่งถ้าพบผู้ต้องสงสัยและสามารถสืบค้นเพื่อการวินิจฉัยโรคได้อย่างรวดเร็วก็เป็นการตัดวงจรของการแพร่กระจายโรคออกไป และรีบทำการรักษาเพื่อให้หายจากโรคร้ายนี้ได้อย่างรวดเร็วต่อไป

 

ไม่เช่นนั้นผลจาก “ภัยพิบัติไวรัส COVID-19” ที่มีผู้รักษาตัวอยู่ในประเทศเพียง ๒๐ คนนั้น อาจมีการเปลี่ยนแปลงไป เพราะจะอาศัยเพียงการแพทย์ฝ่ายเดียวก็อาจไม่เพียงพอถ้าหากสถานการณ์เปลี่ยนแปลงไปในทางที่เลวร้ายขึ้นมาอีก ทั้งๆ ที่ทุกฝ่ายก็ให้กำลังใจและภาวนาให้โลกและประเทศไทยของเรารอดพ้นจากโรคร้ายนี้โดยเร็ว