ดร.แสงเทียน ยกบทความพูดถึง “พอเพียง” แต่มีสมองพอจะเข้าใจปรัชญานี้หรือเปล่า

0

จากที่วันนี้ (6พ.ค.67) รศ.ดร.แสงเทียน อยู่เถา ประธานยุทธศาสตร์วิจัยสถาบันทิศทางไทย ได้ออกบทความ แสง สีทอง หัวข้อ พูดถึง “พอเพียง” แต่มีสมองพอจะเข้าใจปรัชญานี้หรือปล่าว ซึ่งมีเนื้อหาที่น่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง

การที่คนเราได้ยินคำว่าพอเพียง บ่อยมากขึ้นก็เนื่องจาก คำนี้มีคำเต็มว่า ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ตรงกับภาษาอังกฤษว่า Sufficiency Economy Philosophy เป็นกรอบแนวคิดเพื่อการปฏิบัติตนโดยยึดหลักทางสายกลาง (ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดของพระพุทธศาสนาที่ว่าด้วย มัชฌิมา ปฏิปทา) และความพอเพียง ผ่านการใช้ชีวิตบนหลักความพอประมาณ มีเหตุผล มีภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี พร้อมด้วยความรู้และคุณธรรม ซึ่งผู้คนทุกวัยสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการดำเนินชีวิต ตามแนวพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ซึ่งมีจุดมุ่งหมายเพื่อนำไปสู่การพัฒนาที่สมดุลและยั่งยืน รวมทั้งช่วยเพิ่มศักยภาพของผู้คน ครอบครัว ชุมชน และประเทศชาติให้พร้อมรับมือกับการเปลี่ยนแปลงทุกด้าน อาทิ

การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม และเทคโนโลยี ภายใต้กรอบปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ความพอเพียง หมายถึง ความพอประมาณ ความมีเหตุผล และการมีระบบภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี ซึ่งต้องอาศัยความรู้ที่หลากหลาย ความรอบคอบ ในการวางแผนและดำเนินการต่าง ๆ หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงสอดคล้องกับวิถีชีวิตที่เรียบง่ายของคนไทย อยู่บนพื้นฐานของความพอเพียงและการพึ่งพาตนเอง และความไม่ประมาท เพื่อช่วยปกป้องและรับมือกับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงจากปัจจัยภายในและภายนอก โดยยังให้ความสำคัญกับความรู้ และคุณธรรมที่สำคัญ เช่น ความซื่อสัตย์สุจริต เพื่อให้ได้มาซึ่งความสมดุลและความยุติธรรมในสังคม (twinkl.co.th, )

คนมาวิพากษ์วิจารณ์เนื่องจากเข้าใจแต่ปรัชญาชีวิตของตนเองที่ต้องการเงินทอง ความร่ำรวย อาจรู้จักคำ พอเพียง แต่ไม่ได้เข้าใจในเชิงปรัชญาของการใช้ชีวิต คนที่ไม่ต้องการความร่ำรวยเมือพูดไปแล้ว คนเหล่านี้และคนสมัยใหม่จำนวนมากก็หัวเราะเยาะ ว่าพูดอะไรออกมา

คนที่มีความเพียงพอตามอัตภาพ มีความสุขของชีวิต ตามแนวทางปรัชญานี้ ไม่มีทางที่คนสมัยใหม่ จำนวนมากที่ตกเป็นทาสของระบบอำนาจเงิน อำนาจของการยึดติดกับตัวตน ความสะดวกสบาย การแก่งแย่งแข่งขันของคนสมัยใหม่จึงมีมากมาย แทรกไปทุกอณูของสังคม ความเห็นแก่ตัวที่มากขึ้นทุกที ทวีคุณอย่างไม่มีที่สิ้นสุด การจะเข้าใจปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ที่เป็นปรัชญาของการใช้ชีวิต ที่ผสานความรู้ คู่คุณธรรม นำมาใช้อย่างมีเหตุผล ด้วยความพอประมาณแห่งฐานะตน กลายเป็นภูมิคุ้มกันของชีวิตให้อยู่ในทางสายกลางและความพอเพียง

ด้วยแนวคิดปรัชญาแบบนี้ คนที่กล่าวถึงเศรษฐกิจพอเพียงแต่ไม่เข้าใจอะไรเลยกับปรัชญาชีวิตแบบนี้ ช่างน่าสมเพชกับความอ่อนด้อยในปัญญา แต่กลับดูถูกแนวคิดปรัชญาชีวิตที่ตัวคนพูดเองไม่สามารถจะมีสมองที่จะเข้าใจปรัชญาอันลึกซื้งของชีวิตนี้ ฟังทุกทีก็ทุเรศทุกที พูดให้สนุกดูเท่ห์ได้ เพราะตรงกับความคิดของคนสมัยใหม่ส่วนใหญ่ ที่เข้าถึงปรัชญาอันลึกซึ้งนี้ยากเพราะตกอยู่ในระบบอำนาจ ระบบเงินตรา

เมื่อใดที่พวกเขาเข้าใจ เขาจะรับทราบถึงความยิ่งใหญ่ของปรัชญาชีวิตแบบนี้ และปรัชญานี้จะเป็น อกาลิโก คือ ไม่ขึ้นกับเวลา